Viêm mũi dị ứng – Không phải lúc nào vấn đề cũng chỉ nằm ở chiếc mũi.

Hắt hơi liên tục khi vừa bước vào phòng máy lạnh.

Ngửi thấy mùi nước hoa là bắt đầu ngứa mũi, chảy nước mũi.

Thay đổi thời tiết một chút là nghẹt mũi, khó chịu.

Có những người sống chung với tình trạng này nhiều năm và đã quá quen với câu:

"Tôi bị viêm mũi dị ứng."

Nhưng có một câu hỏi khác cũng đáng được đặt ra:

Tại sao cùng tiếp xúc với một tác nhân, có người phản ứng rất mạnh, trong khi người khác gần như không có triệu chứng?

Dị ứng không chỉ là câu chuyện của niêm mạc mũi

Về mặt y học, viêm mũi dị ứng liên quan đến phản ứng miễn dịch của cơ thể đối với những dị nguyên như bụi nhà, phấn hoa, nấm mốc, lông động vật...

Khi tiếp xúc với dị nguyên, hệ miễn dịch tạo ra một chuỗi phản ứng gây viêm ở niêm mạc mũi. Người bệnh có thể hắt hơi, ngứa mũi, chảy nước mũi hoặc nghẹt mũi.

Đây là cơ chế cần được nhìn nhận và điều trị đúng.

Nhưng trong thực hành lâm sàng, đôi khi chúng ta gặp một tình huống thú vị:

Tác nhân không thay đổi nhiều, nhưng mức độ phản ứng của cơ thể lại thay đổi rất rõ.

Có thời gian người bệnh gần như không có triệu chứng.

Nhưng khi thiếu ngủ, làm việc căng thẳng, áp lực kéo dài hoặc cơ thể suy kiệt, các triệu chứng lại xuất hiện thường xuyên hơn.

Điều đó cho thấy câu chuyện có thể phức tạp hơn việc chỉ "tránh dị nguyên".

Góc nhìn của Applied Kinesiology

Applied Kinesiology không phủ nhận dị nguyên hay cơ chế miễn dịch của viêm mũi dị ứng.

Thay vào đó, AK đặt thêm một câu hỏi:

Hệ thống điều hòa của cơ thể đang phản ứng với những kích thích này như thế nào?

Cơ thể chúng ta liên tục phải xử lý rất nhiều loại tín hiệu:

• Mùi.

• Nhiệt độ.

• Ánh sáng.

• Âm thanh.

• Cảm giác từ cơ thể.

• Stress cảm xúc.

• Các kích thích từ môi trường.

Bình thường, não bộ phải liên tục phân loại những tín hiệu này: cái gì nguy hiểm, cái gì không; cái gì cần phản ứng mạnh, cái gì có thể bỏ qua.

Khi khả năng điều hòa bị quá tải, một số phản ứng sinh lý có thể trở nên mạnh hơn.

Vì vậy, với một bệnh nhân viêm mũi dị ứng, AK không chỉ hỏi:

"Bạn dị ứng với cái gì?"

mà còn có thể đặt câu hỏi:

"Vì sao cơ thể bạn lại phản ứng mạnh như vậy?"

Stress có liên quan gì đến viêm mũi dị ứng?

Đây là điểm rất đáng chú ý.

Nhiều người nhận thấy triệu chứng của mình thay đổi theo trạng thái stress:

Bình thường chỉ hơi nghẹt mũi.

Nhưng những giai đoạn áp lực công việc tăng lên thì hắt hơi và chảy mũi nhiều hơn.

Điều này không có nghĩa "viêm mũi dị ứng là do tâm lý".

Stress có thể ảnh hưởng đến nhiều hệ thống điều hòa của cơ thể, trong đó có sự tương tác giữa hệ thần kinh – nội tiết – miễn dịch.

Vì vậy, khi đánh giá một người có triệu chứng dị ứng kéo dài, trạng thái stress, giấc ngủ và khả năng phục hồi của cơ thể cũng là những yếu tố đáng được xem xét.

AK có thể can thiệp vào đâu?

Tùy từng trường hợp, quá trình đánh giá có thể tập trung vào nhiều tầng khác nhau.

1. Hệ thần kinh

Đánh giá khả năng cơ thể chuyển đổi giữa trạng thái cảnh giác và thư giãn.

Một người luôn trong trạng thái căng thẳng có thể khó "hạ mức báo động" sau khi kích thích đã qua.

2. Các yếu tố cảm giác và phản xạ

Một số bệnh nhân có sự nhạy cảm rõ với mùi, nhiệt độ hoặc các kích thích môi trường.

AK có thể sử dụng các kiểm tra chức năng để tìm hiểu cách hệ thần kinh đang tiếp nhận và xử lý những kích thích này.

3. Stress và yếu tố cảm xúc

Có những người nhận thấy triệu chứng mũi xuất hiện hoặc nặng hơn trong những giai đoạn nhất định của cuộc sống.

Khi đó, thay vì chỉ tập trung vào triệu chứng tại mũi, cần xem xét cả yếu tố stress và khả năng điều hòa cảm xúc của cơ thể.

4. Cấu trúc và chức năng

Tình trạng thông khí mũi còn chịu ảnh hưởng bởi cấu trúc vùng mũi – mặt, hàm, cổ và cách chúng ta sử dụng hệ thống hô hấp.

Đây là một phần mà góc nhìn cơ học và thần kinh – cơ của AK có thể bổ sung thêm cho quá trình đánh giá.

Nhưng có một điều không nên hiểu sai

Nếu bạn bị viêm mũi dị ứng, không có nghĩa rằng chỉ cần "cân bằng hệ thần kinh" là bệnh sẽ hết.

Dị nguyên vẫn là dị nguyên.

Phản ứng miễn dịch vẫn là phản ứng miễn dịch.

Những trường hợp có triệu chứng kéo dài hoặc nặng vẫn cần được bác sĩ đánh giá và điều trị phù hợp.

AK, nếu được sử dụng, nên được xem như một phương pháp đánh giá và can thiệp bổ sung, nhằm tìm thêm những yếu tố có thể đang góp phần duy trì hoặc làm nặng tình trạng của từng người.

Hiểu cơ thể thay vì chỉ dập tắt triệu chứng

Có những bệnh nhân chỉ muốn tìm một thứ để "chặn" triệu chứng.

Nhưng đôi khi, câu hỏi đáng giá hơn lại là:

"Tại sao cơ thể tôi lại phản ứng mạnh với những thứ mà người khác có thể chịu đựng bình thường?"

Khi nhìn bệnh nhân dưới góc độ toàn thể hơn – cấu trúc, thần kinh, miễn dịch, chuyển hóa và stress – chúng ta có thêm nhiều dữ liệu để hiểu cơ thể, thay vì chỉ cố gắng dập tắt một triệu chứng.